Monthly Archives: იანვარი 2011

Dislike TBC smart club and Bank of Georgia

“ტვინი შეჭამეს.” – ზოგიერთი ქართული ფრაზა მაინც რა ზუსტად ასახავს რიგ მოვლენებს.

ხოდა, ამათმაც ტვინი შეჭამეს რა. რამდენიმე დღის წინ ფეისბუქის ქართული სივრცე ისტერიის სავანედ იქცა. დღეში ათობით წერილი ან ჩეთ მესიჯი მხვდებოდა, თხოვნით “დამელაიქებინა” ფოტოგრაფების თუ მხატვრების ფოტოები.

ერთი ფანჯარა დავხურე, მეორე დავხურე, მესამე დავხურე! მეოთხე, დავახურე! დავახურე, არა მომხმარებელს, არამედ ამ ბანკებს რომლებიც ასეთ არაადამიანურ კამპანიებს აწარმოებენ.

ძალიან საინტერესო იყო, რომ 10-დან 8 ისეთი ადამიანი მთხოვდა მის ნამუშევრის “დალაიქებას” რომელსაც ერთი წლის განმავლობაში ერთი მოკითხვაც კი არ შემოუთვლია, ამასთან ერთად იყვნენ ჩემთვის ახლო ადამიანები, ამიტომაც აქვე მათთან ბოდიშის მოხდა მსურს, იმის გამო რომ თხოვნა არ შევუსრულე, მაგრამ ასეთ ვითარებაში პრინციპულად უმოქმედობა ავირჩიე.

საქმე ისაა, რომ ეს ბანკები კონკურსანტებს კაბალურ პირობებში აყენებენ და მათ ხარჯზე უზარმაზარ რეკლამას აკეთებენ. მათი ნამუშევრების გამოქვეყნებას სთავაზობენ, საკუთარ ფეისბუქ გვერდზე ათავსებენ და კონკურსანტებს შორის გამარჯვებულს “ლაიქების” რაოდენობით არჩევენ. ნათქვამია, “იმედი ბოლოს კვდებაო” და ეს კონკურსანტებიც გაარფთრებულნი ერთვებიან პირველობისთვის ბრძოლაში. მართლაც რომ “ნეტარნი არიან მორწმუნი,” აიპოდს ხომ სიტყვაზე ასიდან (ან ორასიდან) მხოლოდ ერთი, კარგ შემთხვევაში კი თითზე ჩამოსათვლელი კონკურსანტი მიიღებს.

ამ დროს რას ღებულობს ბანკი? ათასობით ადამიანის თავში ათასჯერ გაჟღერებული აზრი: “თიბისი, ო თიბისი, მოდი დამიპყარი.”

საკუთარი ცოდვაც უნდა ვაღიარო, ერთხელ მსგავს კონკურში მივიღე მონაწილეობა, ბლოგერებს შორის ეწყობოდა. მეც, მეამიტურად მივამატე ჩემი ერთი პოსტი, თუმცა არც თავი შემიწუხებია დიდად და არც სხვები, სულ ათამდე, ახლო ადამიანს ვთხოვე “დალაიქება.” შედეგმა არ დააყოვნა, ბოლო პოზიციებში მოჩანჩალე აღმოვჩნდი.

თუმცა, არ ვნანობ. რაღაც არა მგონია მაინცდამაინც დონის (საკუთარ თავს არ ვგულისხმობ) მიხედვით ფასდებოდეს გამარჯვებული ასეთი ტიპის კონკურსებში.

მოგეხსენებათ, ადამიანის ტვინი საცავივითაა, მანდ თითქოს გამუდმებით ფუსფუსებენ დამლაგებლები და მეხსიერებაში მხოლოდ საჭირო რამეებს ტოვებენ, ნაკლებად საჭიროს კი ტვინის “სხვენში” ტოვებენ, ასევე მოგეხსენებათ რომ ძალიან ბევრი ნაგავი თუ დაგროვდა ყველაზე გამოცდილ დამლაგებელსაც კი გაუჭირდება მისი დროზე მოშორება.

ამიტომაც, სრული პასუხისმგებლობით ვაცხადებ რომ მსგავსი აქციები არის ნაგავი!

ბანკებს ერთი მომაჯოდავებელი თვისება აქვთ, თანამშრომლები ისე გიღიმიან თითქოს შენი ტრუსიკის მეგობრები იყვნენ, ფლაიერებში კი ისე აღწერენ რაღაცეებს, გეგონება სამყარო შენი იყოსო, მაგრამ რეალობაში ანგარიშის გახსნაზე ან სესხზე ერთი ფაღათინა ქაღალდის უქონლობის გამო უმოწყალოდ უარს გეუბნებიან.

ბანკი კერძო პირია, მას უარის თქმის უფლება აქვს ასეთ ქმედებაზე, ამავდროულად მეც კერძო პირი ვარ და შემიძლია ბანკს ხანდახან ასეოდენ საჭირო ღილაკი “Dislike” ვაჩუქო და თან ვუთხრა, “განვედ ჩემგან.”

ნასკი გამხადე ქალო, ბრიტანულად. საუბარი გენდერზე?

სპორტული ჟურნალისტიკა ნაკლებად მაინტერესებს და რა გასაკვირია რომ დღეს სტუმრად მოწვეული ბიბისის გამოცდილი სპორტული ჟურნალისტის ლექციაზე საერთოდ არ მიაქტიურია და ერთი კითხვაც კი არ დამისვამს. ამის მიუხედავად ლექცია საინტერესო აღმოჩნდა.

გარდა იმისა რომ ლექცია პეკინის ოლიმპიადის გაშუქებას დაეთმო, საუბარი ასევე მომავალ ლონდონის ოლიმპიადას, ბრიტანეთში ჟურნალისტურ სკანდალს (რომელზეც დღეს ჩემი პარიკმახერიც კი საუბრობდა) და სპორტში ქალთა როლს შეეხო.

საუბარს სკანდალიდან დავიწყებ. ენდი გრეი, ყოფილი ფეხბურთელი რომელიც ბოლო დრომდე ტელეკომპანია “Sky – ს” სპორტული კომენტატორი გახლდათ, ორიოდე დღის წინ სამსახურიდან გაანთავისუფლეს.

გათავისუფლების მიზეზი გრეის მიერ სექსისტური კომენტარები იქცა. პირველი შემთხვევაში, ამ წლის იანვარში მას ბოდიშის მოხდა მოუწია იმის გამო რომ ფეხბურთის მატჩის კომენტარისას მან შეურაცხყოფა რეფერის, ქალბატონ, სიან მასის მიაყენა. ენდი გრეის მიკროფონი გამორთული ეგონა და საკუთარ კოლეგასთან ერთად განაცხადა რომ ქალებმა ოფსაიდის წესის არსებობის შესახებ არაფერი იციან.

მეორე ინციდენტი გრეის “სკაი კარიერისთვის” ფატალური აღმოჩნდა. ამ შემთხვევაში მან ეთერის გარეთ, საეთერო რეპეტეციის დროს შარლოტ ჯექსონს (რომელიც მიკროფონს იმაგრებდა) მიაძახა (თან ქამარი შეიხსნა): “შეგიძლია აქ მიამაგრო?”

ასეთი სახის კომენტარები სექსისტურად სავარაუდოდ ისეთ პატრიარქალურ ქვეყანაშიც კი აღიქმებოდა როგორიც საქართველოა, მოყვებოდა თუ არა ამას ცნობილი ადამიანის სამსახურიდან გათავისუფლება, სხვა საკითხია. ბრიტანეთში კი, ასეთებს არ პატიობენ.

კარგია რომ არ პატიობენ. მაგრამ, მეორეს მხრივ ჩემთვის ლექციის შემდეგი თემა აღმოჩნდა ყურადსაგდები.

საუბარი ქალთა და მამაკაცთა სპორტს შეეხო, რომლის დროსაც ერთ-ერთმა სტუდენტმა იმაზე ისაუბრა რომ აუცილებელია მომავალში ორივე სქესის წარმომადგენლებმა შერეულ გუნდებში, ან ინდივიდიალურ ტურნირებში ერთმანეთს შეეჯიბრონ.

ამ აზრს ბევრი დაეთანხმა და ზოგმა ისიც კი თქვა რომ ასეთი ექსპერიმენტის ჩატარება ლონდონის ოლიმპიადისასაც შეიძლება.

ერთია, როდესაც თავზეხელაღებული მამაკაცი სექსისტურ და დისრკიმინაციულ განცხადებებს აკეთებს და მეორე როდესაც გენდერული ბალანსი აბსურდამდე დადის.

ქალების და კაცების ერთად ასპარეზობას არაფერი საერთო არ აქვს გენდერულ თანასწორებასთან, რადგანაც უბრალო ფაქტები გვიჩვენებენ იმას რომ ქალები და კაცები სხვადასხვა დისციპლინებში აბსოლიტურად განსხვავებულ შედეგებს აჩვენებენ, ამაში არაფერი ზებუნებრივი არაა, რადგანაც კაცის და ქალის ორგანიზმი ერთმანეთისგან განსხვავდება.

მე-20 და 21-ე საუკუნემ უნისექსი რეალური გახადა, სქესობრივი დისკრიმინაცია დაუშვებელია, მაგრამ უნისექსის განვითარებასთან ერთად ხომ არ ვკარგავთ ესეოდენ ძველმოდურ, მაგრამ ამავე დროს თბილ რომანტიკას?

ერთ პოსტში მოქცეული “ეროვნული” კრიტიკა

ამბობენ, სალვადორ დალის სიზმრის დროს შიგადაშიგ ეღვიძებოდა, უხაროდა, იმიტომ რომ ამ დროს სიზმრების ფურცელზე აღბეჭდვა შეეძლო, ამიტომაც შემდეგ დილას მათი გახსენება არ უჭირდა.

ამბობენ,  საქართველოს მოქალაქე ხშირად დასაძინებლად უკეთესს ქვეყანაში გაღვიძების იმედით მიდის , მოგეხსენებათ გაღვიძებულს საკუთარ თავს კოშმარში აღმოაჩენს ხოლმე და სალვადორ დალისგან განსხვავებით, ხანგრძლივი დროით ძილის შებრუნებას ცდილობს.

გაღვიძებულს დალის ნახატებზე არა ნაკლებად სურეალური რეალობა ხვდება, მაგრამ ცნობილი მხატვრის სიხარულისხგან განსხვავებით თავბედს იწყევლის, “ასეთი რა დავაშავეო ამ ქვეყანაში რომ დავიბადეო”, უფრო ხშირ შემთხვევაში კი სახელმწიფოს და ხელისუფლებას თვლის ყველა პრობლემის მიზეზად.

საერთოდ, ოპოზიციაში ყოფნა, მე თუ მკითხავთ კარგია და თუ საკუთარი ქვეყანა გიყვარს, ხელისუფლების მიმართ ყოველთვის ოპოზიციურად უნდა იყო განწყობილი.

რელიგიაზე და საკუთარ ათეიზმზე საუბრისას ვუდი ალენმა დაახლოებით შემდეგი ფრაზა წარმოთქვა: “შენთვის ათეისტი ვარ, ღმერთისთვის ლოიალური ოპოზიცია.”

ვუდი ალენის ფრაზის არ იყოს, იმისთვის რომ ხელისუფლების უზურპირება არ მოხდეს, ყოველთვის საჭიროა ოპოზიცია, ოღონდ ისეთი არა, “ხახა ამოგდებული” საჭირო და არა საჭირო კრიტიკას რომ იწყებს რომელიც საერთო ინტერესებიდან გამომდინარე კი არა, არამედ, საკუთარი ჯერ კიდევ ტრაკდაუდებელი პერსონის  კარიერის წინწაწევისთვის ცდილობს.

რამდენიმე კვირის წინ საქართველოს პრეზიდენტის მიერ ლუკაშენკოსთვის “გამარჯვების” მოლოცვის შემდეგ მინდოდა დამეწერა, უფრო სწორედ იმ რეაქციაზე რომელიც ამ ქმედებას ოპოზიციურად განწყობილ წრეებში მოყვა. სამწუხაროდ ვერ ჩავუჯექი, მაგრამ ეს თემა ამ პოსტში მინდა მიმოვიხილო.

ვინც მიცნობს ეცოდნება რომ ნაციონალური მოძრაობის და ზოგადად საქართველოს პრეზიდენტის დიდ მხარდაჭერად ვერ ჩავითვლები, მაგრამ ამ შემთხვევაში მის გადაწყვეტილებას სწორად მივიჩნევ. არა ჩემი პოზიციის, არამედ ზოგადად საქართველოს მოქალაქეების აზრის გათვალისწინებით, კერძოდ “აფხაზეთის საკითხს” ვგულისხმობ.

საქართველოში აფხაზეთის თემა კვლავ მტკივნეულად აღიქმება, ზოგს ზღვაზე ჩასვლის ნოსტალგია ამოძრავებს, ზოგს სახლი დარჩა, ზოგს ამ ომში ახლობელი დაეღუპა, ზოგს უბრალოდ რუკაზე უფრო დიდი და არადაქუცმაცმებული საქართველოს ნახვა სურს.

მოკლედ, მიზეზები ბევრია, მაგრამ აფხაზეთი უმეტეს მოსახლეობას კვლავ უნდა და თუ ვინმე განაცხადებს “დავივწყოთ აფხაზეთი” ის მყისვე ერის მოღალატედ ჩაითვლება.

გასაგებია, რომ მიხეილ სააკაშვილმა ლუკაშენკოს გამარჯვება ამ აზრის გათვალისწინებით მიულოცა, ამიტომაც იმ ადამიანების კრიტიკა რომლებსაც აფხაზეთის ხილვა საქართველოს ფარგლებს გარეთ არ სურს, მე პირადად ალოგიკურად მეჩვენება.

მოდით, მაშინ ავირჩიოთ პრიორიტეტები, რა გვინდა, რა უფრო, რა ნაკლებად? გვინდა ტერიტორიული მთლიანობა, თუნდაც არადემოკრატიული სახელმფწიოების მეთაურებისთვის მოლოცვის გზით, თუ გვირჩევნია დემოკრატიულ იდეალებს ვეზიაროთ, ოღონდ გარკვეულ ფასად.

ყველაფერი ერთად შეუძლებელია, ამიტომაც რაღაცის მისაღებად რაღაც უნდა დავთმოთ. ამიტომაც, მოდით ვიაზროვნოთ და გარეთ უამინდობას მაინცდამაინც სააკაშვილს ნუ დავაბრალებთ.

საერთოდ, თითოეული ჩვენგანი საკუთარ თავს უფრო კრიტიკულად თუ მიუდგება და რეალურ პრობლემებს მიაქცევს ყურადღებას უფრო პროდუქტიული უნდა იყოს.  რომ ვყეფთ ხოლმე იმაზეც უნდა დავფიქრდეთ ხოლმე, უძაღლო ქვეყანაში, კატებად ხომ არ ვიქეცით? ზოგიერთი ჩვენგანი იმენად კომფორტულა გრძნობს თავს რომ ერთხელ კარგ ყეფას შეჩვეულმა კარგი “ხმა” ვერ შეინარჩუნა და ნელ ნელა კატად იქცა.

სურეალურია ჩვენი ქვეყანა, იმენად სურეალური რომ დალის არც კი დაესიზმრებოდა, სურეალური და ალოგოკური.

ამ სურეალიზმში ცოტა მედიასაც შევეხები.

ყოვლად ცნობილ და საყოვალთაოდ გინების ობიექტად ქცეულ არხების თუ მედია საშუალებების კრიტიკას არ დავიწყებ, აზრი არ აქვს, ისედაც ვიცით ყველაფერი, მაგრამ ქართული მედიის კატასტროფა მაშინ ხდება ნათელი როდესაც პირობითად “ცივი საუზმე” ან “დემოკრატი” ჟურნალისტიკის ფლაგმანად საღდება და საშუალო სტატისკური მკითხველი გაზეთს ცხვირის წინ გიფრიალებს და გეუბნება, “წაიკითხე, შენ კიდევ ამბობ ქართული მედია არ არსებობსო, ნახე რა კარგად წერენ.”

კარგად რომ წერენ მაგაში ეჭვი არ მეპარება, არც მაგათ განათლებაში, მაგრამ საშუალო სტატისკური მკითხველის ყურადღებით გამთბარი ფეჩზე წამოსკუპებულ ემელიას რომ ემსგავსება და “კარიერული ზრდით” თუ პირობითად  “ჟიჟეკისთვის მიტანილი ლამბაქით” რომ იწონებს თავს ეგ მაღიზიანებს.

მაღიზიანებს იმიტომ რომ ამ დროს ასეთი ჟურნალისტი თუ ზოგადად მოქალაქე ფუნქციას კარგავს და სიკეთის მოტანის ნაცვლად ფუჭი გლამურის კიდევ ერთ მაგალითად იქცევა.

სწრაფვა კარიერისკენ ცუდი ნამდვილად არაა, პირიქით საჭირო და დადებითია, კარიერული კომფორტით კმაყოფილებაა დამღუპველი, თორემ წარმატება და საზოგადოებისთვის მსახურობას რა სჯობია.

მამარდაშვილი თავის რუსს კოლეგებს ხშირად ეუბნებოდა ხოლმე, “არ გეგონოთ, რომ ჩვენთან იგივე შესაძლებელია, ჩვენ არასდროს დავუხრით თავს უსამართლობას.” პარადოქსალურია მაგრამ რუსები ღირსების შენარჩეუნებას დღესდღეობით ჩვენზე კარგად ახერხებენ.

რუსებს შევჩუკი ჰყავთ, კიდევ ბევრი სხვა ვინმე ჰყავთ, ჩვენ არა. რუსების პირობითად აღებული შევჩუკი ყოველთვის ოპოზიციაში იყო, მაგრამ ამავროულად ადეკვატური და არა საკუთარი კარიერული მიზნების მიღწევით დაბრმავებული ამინდის მუსიკოსი.

მისთვის ვისთვისაც კანტი მხოლოდ წიგნზე გამოსახული რამენიმე ასოსგან შემდგარი სიტყვა არაა, ეცოდინება რომ ეს ფილოსოფოსი “საერთო კარგის” აუცილებლობაზე საუბრობდა, იმაზე რომ ყოველი ადამიანის დანიშნულებაა მოიტანოს სარგებელი და ზოგადად, საერთო მიზნებს ემსახუროს. სამწუხაროდ, ეს უმეტესობას ავიწყდება, განსაკუთრებით ისეთ ბედკრულ სახელმწიფოებში სადაც კატებს აყეფებენ, ანუ ჩვენთან.

შეიძლება ვიღაც გაბრაზეს კიდევაც, არადა, არავის გაბრაზება არ მსურს, არავინ მძულს, პირიქით რამდენად პათეთიკურადაც არ უნდა ჟღერდეს მიყვარს საქართველო და ერთხელაც გაღვიძებულს ნორმალურ სახელმწიფოში მსურს საკუთარი თავის აღმოჩენა.

Mikheil Antadze – Goodbye Soso!

Mikheil Antadze, a young, aspiring director is today’s guest of the blog. Here is a short story by him.

Two years after the Georgian-Russian war, I was staying in Gori, hired by a local newspaper to take pictures of the ongoing rebuilding effort. My employer arranged for me to stay with a distant relative of his, Uncle Vano. (Actually, Uncle Vano was nobody’s Uncle, but insisted that everybody, including me, must address him this way.) He gave me a bed under a massive portrait of Stalin, Gori’s most famous son. After this, we rarely interacted, except for breakfast, when he would go into loud, mad rants about the government, conspiracies and the low market demand for crops he never even collected from his farm. I had to, of course, agree or he would go into a rant about how the youth of today has no respect for the older generation.

You can imagine how surprised I was when one night, he burst into my room only in his underwear, yelling “They’re taking away Uncle Soso!”

I sprang up, and asked him “What is the matter, Uncle Vano?”

“They’re taking away Uncle Soso, you fool! Grab your camera and follow me”

I had no idea who Uncle Soso was, or what was Vano talking about, and at this time of night couldn’t care less, but could not risk missing a photo opportunity.

I got up, put on my shirt, and followed him through the halls of the massive apartment building. He went on, energetically limping in front of me, crying out the same phrase over and over. “They’re taking away Uncle Soso! They’re taking away Uncle Soso!” Some neighbors got out. One old woman got in his way and hissed “Serves him right, that monster. The shame of our town, the shame” Vano pushed her out of the way, saying “Silent, woman! Woe is me, woe is me!” and continued to lead the way. At this point I realized something serious was happening. I put my hand affectionately on his shoulder and slowly asked him: “What is going on, Uncle Vano? Who is taking away Uncle Soso?”

“The government is, the secret police is, they came in cars at night and now they’re taking him away, away!” We got to a window in the western end of the hallway, and he pointed his finger out. I saw a squad of police cars surrounding the statue of Joseph “Soso” Stalin. I tried to take a picture, but all that would come out would be a window reflecting Vano and me on one side, and police siren lights on the other.

“Does this window open, Uncle Vano?”

“Uncle Soso” said Uncle Vano.

“Uncle Soso” echoed the hallway.

I helped myself with the window and adjusted the exposure settings, but suddenly I heard Vano Shriek. I turned back and saw him grab his heart and turn pale. He fell down, and I grabbed his hand to check his pulse. It was beating faster and faster. Behind me I heard a loud bang. They ripped out Stalin’s statue out of the ground. Vano opened his eyes for the last time. A tear rolled down his cheeks and got stuck in his moustache. I got up and called for help.

A week later I would come into the room where I once slept. A coffin replaced the bed. Stalin’s picture was taken down, now replaced by a portrait of Uncle Vano.

 

 


21-ე საუკუნეში ტვინი ორჯერ უფრო სწრაფად მუშაობს, ინტერვიუ ნინა ახლოურთან

რუბრიკის მორიგი სტუმარი სახელმწიფო მართვის სპეციალისტი, ჟურნალისტი და ბლოგერი, ნინა ახლოური, საუბრობს ელექტრონულ მუსიკაზე, ჰედონიზმზე და მოდაზე.

როგორია კარგი ელექტრონული მუსიკა? ცუდი? მაგალითები თუ შეგიძლია გაგვიზიარო?

 

კარგ და ცუდ ელექტრონულ მუსიკაზე დაუსრულებლად შეიძლება კამათი. ამ საკითხზე ელექტრონული მუსიკის მსმენელები ვერასოდეს შეთანხმდებიან. წარმოიდგინე, რომ გკითხონ, რომელია კარგი და რომელი ცუდი – კლასიკური როკი თუ ინდი როკი? სწორედ ამიტომ, ვერასოდეს გიპასუხებ, რომელია უკეთესი, ემბიენტი თუ ჰაუსი. ელექტრონული მუსიკის ყველა ჟანრს თავისი ღირსება გააჩნია, თუმცა შეიძლება ობიექტურად მსჯელობა იმაზე, თუ რომელია უფრო ინტელექტუალური. IDM (Intelligent Dance Music) უფრო რთული მუსიკაა, ვიდრე, ვთქვათ, ევროდენსი და ბენი ბენასის მარტივი რიტმები. ჩემთვის საუკეთესო ელექტრონული მუსიკა ტრიპ-ჰოპია, რადგან ესაა მუსიკა ჩარჩოების გარეშე. მასში ყველაფერია – რეგი, ჰიპ-ჰოპი, ბლუზი, როკი, ფსიქოდელია, ტრანსი, ემბიენტი, ჯაზი… ჩემი სუბიექტური აზრით, კაცობრიობას ჯერ არ შეუქმნია ასეთი მრავალფეროვანი მუსიკალური ჟანრი, თანაც სენსუალიზმის ასე მკვეთრად გამოხატული ელემენტებით.

 

საერთოდ კი, ელექტრონული მუსიკის სხვა მიმდინარეობებისგან ცალკე განხილვა უკვე თითქმის შეუძლებელია. ბოლო წლებში თითქმის ყველა სტილი ელექტრონიზირდა, თუ შეიძლება ასე ითქვას. ელექტრონული საუნდი თანდათან სულ უფრო პოპულარული ხდება და ამას არანაირი კავშირი არ აქვს ტექნოლოგიების განვითარებასთან, რადგან პირველი ელექტრონული ინსტრუმენტი ძალიან დიდი ხნის წინ გაჩნდა, 1901 წელს, მუსიკალურმა მიმდინარეობამ კი სადღაც სამოცი წლის შემდეგ დაიწყო ჩამოყალიბება და კიდევ უფრო გვიან გახდა პოპულარული მასებს შორის. ეს მიმდინარეობა ძალიან სპეციფიკურია იმ მხრივ, რომ მის მოწონება-სმენადობას განაპირობებს არა ადამიანის გემოვნება, არამედ ის, თუ როგორ აქვს მას ტვინი მოწყობილი. მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ ტექნო რიტმი იწვევს ცვლილებას ტვინის მუშაობის რიტმში, ანუ ის იძულებული ხდება, მისი მოსმენის დროს გადაეწყოს ტექნო-სიხშირეებზე, რაც არც ისე ბუნებრივია ზოგადად ადამიანისთვის, თუმცა ალბათ არა თანამედროვე, 21-ე საუკუნის პირმშოსთვის. ტექნოკრატიის ეპოქამ ადამიანში ბევრი ცვლილება გამოიწვია და ეს არ ეხება მხოლოდ ჰომო ფაბერისეულ მანიაკალიზმს და ზოგად ფასეულობებს, არამედ ნერვულ სისტემასაც. კომპიუტერსა და ინტერნეტთან მუშაობის გავლენით, ადამიანის ტვინში აქტივიზირდა უბნები, რომლებიც პასუხისმგებელია გადაწყვეტილების მიღების სიჩქარეზე, რის გამოც თანამედროვე ადამიანი არსებითად განსხვავდება თავისი მამის თაობისგან – მისი ტვინი ორჯერ უფრო სწრაფად მუშაობს. ამაზე ჰერი სმოლმა წიგნიც კი დაწერა „iBrain: როგორ გადავიტანოთ ტვინის ტექნოლოგიური ცვლილებები“, სადაც საუბრობს, თუ როგორ მოქმედებს ტექნოლოგია ჩვენს ევოლუციაზე და იმაზე, რა ცვლილებებს განიცდის ჩვენი ტვინი ტექნოგენური გარემოს ზემოქმედების შედეგად. გახსოვს მატრიცას მეორე ნაწილში ზეონის დისკოთეკა? ადამიანები ერთი საუკუნის შემდეგ უზარმაზარ გამოქვაბულში Fluke-ის მუსიკაზე ცეკვავენ, რომელიც პირველყოფილი მოტივებით იწყება და შემდეგ მთლიანად ელექტრონული ხდება. იყო ამ მუსიკის არჩევაში სიმბოლური მომენტი, ანუ 100 წლის შემდეგ ადამიანი გამოქვაბულშიც კი რომ შეაგდო, ის აღარ დაიწყებს როკვას აფრიკული ტომების მუსიკის მსგავსზე, რადგან ის უკვე სხვა არსებაა, სხვანაირად განვითარებული ტვინის წინა ნაწილით, სხვა სიხშირეებზე მოაზროვნე.

საქართველოში ამ მხრივ რა ვითარებაა? ჰყავს ასეთ მუსიკას მსმენელი? შემსრულებელი?

იმის გათვალისწინებით, რაც უკვე ვთქვი, მით უფრო საინტერესოა თანამედროვე ქართველებზე დაკვირვება – მათ ტვინამდე თუ გულამდე ჯერ ვერ მიდის ეს ტექნო-რიტმები, კლუბებში უსმენენ, შინ, ყურსასმენებით კი ძალიან იშვიათად, რაც ვფიქრობ განასხვავებს მისი ევოლუციის მდგომარეობას თუნდაც დასავლელი ადამიანებისგან.

ჩემი ვარაუდით, ელექტრონულ მუსიკას სისტემატურად ქართველების 10% თუ უსმენს და ესეც გაზრდილი რიცხვი მგონია. ძირითადად ისეთ ელექტრონულ მუსიკას უსმენენ, რის ფონზეც ან უნდა იცეკვო ან იკაიფო – ევროდენსი, ტრანსი, ჩილაუთიც. მოკლედ, კლუბების და ბარების გავლენით უსმენენ ან ესმინებათ. აი, დაბსტეპს, დეტროიტ ტექნოს და მსგავს მუსიკას ერთეულები უსმენენ.

 

ჩვენები აკეთებენ მინიმალს აიდიემის ელემენტებით, მომისმენია კომპოზიციებიც ტრანსის ჟანრში. გარდა იმისა, რომ ეს არ არის ჩემი ფავორიტი სუბ-ჟანრები, ისეც ვფიქრობ, რომ ამ მიმდინარეობის მსოფლიო წარმომადგენლები წინ არიან ერთი-ორი ათეული წლით და შეუდარებლად უკეთეს მუსიკას აკეთებენ, ამიტომ ქართული ელექტრონული მუსიკის მსმენელი არ ვარ და ამაზე კომპეტენტურად ვერ ვისაუბრებ.

ბედნიერები არიან თუ არა ჰედონისტები?

 

საინტერესო გადასვლაა. ამ კითხვას რომ უპასუხო, უნდა გაიგო, როგორ და რის გამო გახდა ადამიანი ჰედონისტი.

როგორ ხდებიან ადამიანები ჰედონისტები? აქვს თუ არა ამას რაღაც მიზეზი? თუ რწმენასავითაა?

 

ადამიანები ჩვენს საუკუნეში ჰედონისტები არ ხდებიან, ასეთებად იბადებიან.

ეს რელიგიასავითაა, დაბადებიდან გინერგავენ იმას, რომ ბედნიერი უნდა იყო. 20-ე საუკუნეში კაცობრიობამ ძალიან უცნაური მაქსიმები შეიმუშავა, რის მიხედვითაც ზუსტად განსაზღვრა, რა არის ეს ბედნიერება. თუ შენ არ გაქვს იდეალური ჯანმრთელობა, მინიმუმ სამჯერ სექსი კვირის განმავლობაში, იდეალური სამსახური და ა.შ. ვერ აკმაყოფილებ თანამედროვე ბედნიერი ადამიანის კრიტერიუმებს. ამის გამო შენ იწყებ არა გემრიელი, არამედ სასარგებლო საკვების მოხმარებას, სიყვარულით და აერობიკით ერთნაირად კავდები, ერთგვარ მარათონზე გიწევს ცხოვრება. ჟურნალებიდან და ტვ-დან ყოველდღე გეუბნებიან, რომ უნდა გაიღიმო, შეიქმნა პოზიტიური განწყობა, იყო ბედნიერი, უხეშად რომ ვთქვათ, ბედნიერების პროპაგანდას ეწევიან. ამაზე საინტერესოდ შენიშნა პასკალ ბრუკნერმა, ყოველდღე და ყველგან რადგან ამისკენ მოგვიწოდებენ, ესე იგი ბედნიერება არც ისე მარტივი მისაღწევიაო. ეს მართლაც ასეა, ამიტომ ადარებდა ბეგბედერი თანამედროვე მსოფლიოს დიდ დისკოთეკას – არის საშუალებები, რომლებიც გეხმარება იოლად და სწრაფად გახდე ბედნიერი, ამიტომ თანამედროვე ჰომო საპიენსმა თავი ჰედონიზმს შეაფარა, რომ თავი უიღბლოდ და უბედურად არ ეგრძნო. თუმცა როგორც სექსუალურმა რევოლუციამ ვერ გახადა ადამიანი უფრო თავისუფალი სექსში, ისე ამ მასობრივმა სიამოვნებებმა ვერ აქცია უფრო ბედნიერად. პირიქით, ჩვენ ყველაზე უბედურები ვართ, რადგან იძულებულები ვართ ბედნიერები ვიყოთ.

 

მე ვფიქრობ, რომ როცა ადამიანების დეპრესია ამ ბედნიერების ისტერიის გამო ზღვარს მიაღწევს, ის პროტესტს გამოუცხადებს მას და მერე გახდება ნამდვილი ჰედონისტი, ანუ ისწავლის როგორ მიიღოს სიამოვნება უბრალოდ სასიამოვნო რაღაცებისგან, იმას, რომ წარმატებული სექსუალური ცხოვრება აქტების და პარტნიორების რაოდენობით არ იზომება, რომ იმისთვის დაიბადე, რათა დაბერდე და მოკვდე, ეს ბუნებრივია და არა კატასტროფული, მაინც ვერ გიშველის დამბალი ხორბლის ჭამა და 20 წლით სიცოცხლის გახანგრძლივებისთვის მთელი ცხოვრების გამწარება.

საკუთარ თავს თუ მიაკუთვნებ ჰედონისტთა რიცხვს?

 

კი, მე ორივე კატეგორიას მივეკუთვნები. დიდ დროს და ფინანსებს ვუთმობ თავის მოვლას და გულწრფელად მჯერა, რომ შედეგად ბედნიერი ვიქნები, თუმცა ვარჯიში, სპა და ასეთი რაღაცები ყოველთვის დიდ სიამოვნებას არ მანიჭებს. ისე, კლასიკური, მოძველებული გაგებით ჰედონისტი უფრო ვარ. თუ შემომთავაზებ რამე სამეცნიერო კონფერენციაზე დასწრებას და მეორე მხრივ მექნება არჩევანი ჩავუჯდე ჰომეროსს ფინჯან ამერიკანოსთან ერთად სადმე, მზით განათებულ ბაღში, მეორეს ავირჩევ. სუფთა ჰაერზე გასეირნება Massive Attack-ით ყურებში, თან თუ განწყობისთვის შესაფერის სუნამოს ვატარებ და რამე ლამაზი მაცვია – ეს ჩემთვის უკვე წარმატებული დღეა. ძალიან არაამბიციურ და არასაქმიან ადამიანად წარმოვაჩინე საკუთარი თავი, რაც არასწორია, ძალიან შრომისმოყვარე ვარ. უბრალოდ სიამოვნება ჩემთვის ძალიან მაღალი ფასეულობაა, ამის თქმა მინდოდა.

ოსკარ უაილდი ამბობდა, რომ მოდა იმდენად მახინჯია, რომ მისი შეცვლა ადამიანობას ყოველ ნახევარ წელიწადში სჭირდება. მართლა ასეთი მახინჯია?

 

გააჩნია კოლექციას. საშინელი კოლექციები მინახავს, გახსენებაც არ მინდა და მინახავს ისეთებიც, ჭეშმარიტ ესთეტიკურ სიამოვნებას განიჭებს. თუმცა, რა ლამაზიც არ უნდა იყოს ვინმეს კოლექცია, ის არ შეიძლება ატარო დეკადის განმავლობაში, რადგან ცხოვრება მეტისმეტად მოკლეა იმისთვის, რომ ის ასეთ ერთფეროვნებაში გაატარო.

 

ისე კი, მოდა არ იცვლება იმის გამო, რომ ის მახინჯია ან ვინმეს სიახლე სჭირდება გარდერობში. ამას გაცილებით სერიოზული და საინტერესო მიზეზები აქვს. მოდაში აისახება საზოგადოებაში მიმდინარე ყველა სერიოზული თუ არასერიოზული ცვლილება, იდეოლოგიები, განწყობები, ამიტომ არასოდეს მესმოდა ადამიანების, ვინც მოდას ირონიით უყურებს და ნაჭრების ინდუსტრიას ეძახის. გადაავლე თვალი რომელიმე ერთი სეზონის კოლექციებს და შენთვის ცხადი გახდება თანამედროვე გენდერული პრობლემები, ეკონომიკური კრიზისი, მილიტარისტული განწყობები და ა.შ. ამიტომ ვფიქრობ, რომ პრეტ-ა-პორტეც კი ხელოვნების დარგია და არა ვინმე fashion victim-ის გასახარად მოგონილი მოდური სამოსის ერთობლიობა.

საჭიროა თუ არა, ადამიანს ბევრი ფული ჰქონდეს, რომ მოდურად ეცვას?

ყველაზე დემოკრატიული ბრენდებიც კი იმაზე მუშაობენ, რომ მომხმარებელს მოდურად ჩააცვან, ასე რომ, რა თქმა უნდა, არა. მოდურად შეგიძლია ჩაიცვა 100-130 დოლარის ფარგლებში, შეხვალ მანგოს, ბენეტონის ან H&M-ის მაღაზიაში და რამდენიმე ნივთს შეიძენ. (თბილისის მაღაზიები არ მიგულისხმია, რომლებსაც თითქმის ლუქს კატეგორიაში გაჰყავთ ეს ბრენდები გაზრდილი ფასებით). მოდურად შეიძლება მხოლოდ ერთი ნივთის თუ აქსესუარის დახმარებითაც გამოიყურებოდე, მთავარია მისი სწორად შერჩევა. თუმცა, ბევრი ფული თუ არა, საკმაოდ ბევრი გჭირდება იმისთვის, რომ ხარისხიანი ტანსაცმელი შეიძინო.

საქართველოში თუ არსებობს მოდა?

საქართველოში არ მეგულება დიზაინერი, რომლის კოლექციაც ზოგად ტენდენციებს განსაზღვრავდეს, ძირითადად ყველა მოქმედებს სხვა გავლენიანი მოდის სახლების გავლენით, ისეთებით, როგორიცაა დიორი, დოლჩე და გაბანა და ა.შ. თუ მეკითხები ქუჩის მოდაზე, ბუნებრივია, ის არსებობს, თუმცა ისიც, ძირითადად, იმის გამოძახილია, რა შექმნა დიორისნაირმა სახლმა, თანაც ერთი-ორი სეზონის წინ. ტენდენციები ჩვენში გვიან მკვიდრდება. ამასთან, როგორც შეიძლება მოხდეს, მაგ. ამერიკაში, რომ ქუჩის მოდამ გავლენა მოახდინოს ცნობილი დიზაინერების ნამუშევრებზე, ჩვენთან ასეთ რამეს გამოვრიცხავ. ქართველები ჩაცმის მხრივ საკმაოდ არაექსპრესიულები ვართ, ექსპერიმენტებისაც გვეშინია, ამიტომ ორიგინალური მოდა, არ მგონია, საქართველოში არსებობდეს და მითუმეტეს ვერ გახდება სხვისი შთაგონების წყარო.

 

რამეს ხომ არ დაამატებდი? რა აზრის ხარ ამ რუბრიკაზე? ან ზოგადად ბლოგზე.

ბლოგის სისტემატური მკითხველი ვარ და ამით ყველაფერია ნათქვამი. რაც შეეხება რუბრიკას, ის ძალიან საინტერესოა, როცა ჩემთვის საინტერესო თემებს ირჩევენ სასაუბროდ. (აქ უნდა ეწეროს, რომ ვიღიმები). 🙂 ისე კი, რესპონდენტის ფაქტორი ყველაზე მნიშვნელოვანია, შეიძლება ბანალურ თემაზეც კი ადამიანმა ძალიან საინტერესოდ ისაუბროს და ამის მაგალითები ამ რუბრიკაში უკვე შემხვდა. ჰოდა, ბევრ იდეებს, წარმატებებს და კარგ რესპონდენტებს გისურვებ.

ჩაიკოვსკის “გედების ტბა,” ანუ არანოფსკის “შავი გედი”

შენიშვნა: ტექსტი შეიცავს სპოილერებს

სანამ ფილმის უშუალო კრიტიკას დავიწყებდე, უნდა აღინიშნოს რომ “შავი გედი” მიუხედავად პრესაში არსებული მრავალრიცხოვანი დადებითი თუ უარყოფითი კრიტიკისა, კინომოყვარულებმა აუცილებლად უნდა ნახონ. ამ ფილმზე ბევრს საუბრობენ, გასაგებიცაა, ცნობილი და ათასჯერ გადამღერებული “გედების ტბა” დარენ არანოფსკიმ ორიგინალურად წარმოგვიჩვინა.

უშუალოდ ფილმზე საუბარს სურათის დასასრულიდან დავიწყებ. ნატალი პორტმანის პერსონაჟი, საყვარელი და უმანკო ნინა, რომელიც უბადლოდ ასრულებს ორივე გედის (ამაზე მოგვიანებით) როლს სცენაზე კვდება. ცეკვით აღფროთავებული ვინსენტ კასელის პერსონაჟი მოსწავლეს მივარდება და სიხარულისგან “პატარა პრინცესას” ეძახის. ნინას ბოლო სიტყვებია “სრულყოფილი ვარ.” თითქოს ძალიან ბანალური და მარტივი უნდა იყოს ასეთი ფინალის ახსნა, ა ლა “სრულყოფილი არავინაა.” მაგრამ… რამდენიმე წამში ეკრანი თეთრ ფონად გარდაისახება, რომელზეც დიდი ასოებით რეჟისორის სახელის და გვარს ვხედავთ: “დარენ არანოფსკი.” ასეთის დანახვისას მე პირადად ამ რეჟისორის სხვა ფილმები გამახსენდა, განსაკუთრებით “პის” და “შადრევანს” გამოვყოფ, ორივე ფილმში რეჟისიორი თითქოს რაღაც მისტერიებით და ზებუნებრივი თემებით მანიპულირებს, რაღაც “ინტელექტუალური ესთეტიკით.” უდავოა რომ არანოფსკი ნიჭიერი და პროფესიონალი რეჟისორია, მაგრამ ამასთან ერთად ჩნდება კითხვა: “საკუთარ თავს ღმერთს ხომ არ ადარებს? და არა მხოლოდ ადარებს, არამედ უტოლებს” სუბიექტური სრულფყოფილებით საკუთარი თავის შესახებ.

ღმერთი არანოფსკის ამბავი იქეთ იყოს და რეჟისორს წინა ფილმებისგან განსხვავებით თითქოს იუმორის გრძნობაც გამოუჩნდა. ფილმის დასაწყისში ვაინონა რაიდერის პერსონაჟს, რომელიც გამოცდილ ბალერინას წარმოადგენს ასაკის და სტაჟის გამო თომა ლეროი (ვინსენტ კასელი) ათავისუფლებს. ბეთი (ვაინონა რაიდერი) ისტერიკაშია და საკუთარი ოთახიდან აგონიაში გამოდის, რასაც ნინა ხედავს. ორონიას მაშინ ვხედავთ როდესაც რაიდერის ოთახში შესული პორტმანი საყოველთაოდ ცნობილ კლეპტომანიაკის (რეალურ რაიდერს და არა პერსონაჟის) პომადას იპარავს. არანოფსკი თითქოს თამაშობს და ფილმიდან ჰოლივუდის ამბებზე გადააქვს მაყურებლის ყურადღება… არადა, შეიძლება უბრალო დამთხვევაა.

მეორე სასაცილო ეპიზოდი დამთხვევას ნამდვილად არ წარმოადგენს. ერთ-ერთ ეპიზოდში პორტმანის პერსონაჟი გაღვიძებულზე თვითდაკმაყოფილებას ეწევა და ოთახში მძინარე დედას აღმოაჩენს. კარგი იქნება თუ არანოფსკი მომავალშიც გამოიყენებს უფრო ლაღ მომენტებს.

ისე კი, პორტმანის თამაშმა აშკარად დაჩრდილა გამოცდილი რაიდერის სტაჟი. ნინა, ერთი უმანკო, სახლის გოგონაა, მოწესრიგებული და ძალიან წესიერი, მოკლედ თეთრი გედია. ნატალი პორტმანის სხვა როლები რომ არ მქონდეს ნანახი ვიტყოდი ეს გოგო რა სათუთია თქო. ფილმის დილემა იმაში მდგომარეობს, რომ ნინამ თეთრი გედის გარდა ასევე შავი გედის როლი უნდა განასახიეროს, ეშმაკისეული წარმონაქმნი, ამიტომაც მიუხედავად ტექნიკის უბადლო ცოდნისა ნინას ამის გაკეთება უჭირს, ფილმის დასასრულისკენ მაყურებელი პორტმანის, ანუ ნინას სასწაულ მეტამორფოზას ხედავს. შეიძლება დავა იმაზე არის თუ არა ნინას როლი “შავ გედში” პორტმანისთვის ყველაზე წარმატებული, მაგრამ უდავოა რომ “შავი გედის” ყველაზე ძლიერი მხარე სწორედ რომ პორტმანის თამაშია.

აღსანიშნავია ფილმის სიმდიდრე მძლავრი, ეროტიკული ეპიზოდებით.  დასანანია ოსკარს საუკეთესო სექს სცენისთვის რომ არ აძლევენ, ასეთი რომ არსებობდეს მე პირადად ოსკარს ნატალი პორტმანს და მილა კუნისის ლესბოსურ სცენას მივანიჭებდი.

ოპერატორის მუშაობა აღნიშვნის ღირსია, მაგრამ ეს არანოფსკის სხვა ფილმებისთვისაც დამახასიათებლია, ასე რომ ამაზე დიდხანს შეჩერება არ ღირს. სპეც ეფექტებში კი ფილმს ოსკარი აშკარად ეკუთვნის, ნამდვილად დიდ ეკრანზე საყურებელი ფილმია.

ბანალურ კითხვაზე “მოგეწონა თუ არა ფილმი?” ასევე ბანალურად და მოკლედ რომ ვუპასუხო “კი, მომეწონას” ვიტყვი, მაგრამ არანოფსკის ღმერთამდე ჯერ კიდევ ბევრი უკლია, იმიტომ რომ სრულყოფილი არავინაა.

საქართველო როგორც ტურიზმის და “ქურდი” მიგრანტების ქვეყანა

უცხოური პრესის მიმოხილვა, 2011 წელი, კვირა მესამე

ჰოლანდიურ “ტელეგრაფმა” გადაწყვიტა საქართველოს პირველი ლედის შესახებ დაეწერა და ჰოლანდიელ მკითხველს სანდრა რულოვს და საქართველოს აცნობს. მოყვანილია რამდენიმე ციტატა, რომლის თანახმადაც საქართველო ტურისტებისთვის მიმზიდველ ქვეყანად არის წარმოჩენილი. საქართველოს პირველი ლედი ასევე საუბრობს რუსეთის მხრიდან 2008 წლის აგრესიაზე. სანდრა რულოვსი ასევე იმას ამბობს რომ მიუხედავად, ორი წლის წინანდელი ომისა უახლეს საქართველოში მოგზაურობა სახიფათო არ არის და ამატებს რომ ქართველები სტუმართმოყვარეები არიან.

კიევში კრიმინალური ავტორიტეტი, პაატა ჩხარტიშვილი, ზედმეტსახელად “პრინცი” დააკავეს. ის რამდენიმე დანაშაულშია ეჭვმიტანილი, თუმცა რაში არ კონკრეტდება. ამის შესახებ უკრაინული გამოცემა Сегодня.ua იუწყება. სტატიის თანახმად ჩხარტიშვილი, რომელიც საქართველოს მოქალაქეა უკრაინაში ნარკობიზნესში გავლენისთვის იბრძოდა, თუმცა აქვე გამოთქმულია ეჭვი მის “წონიანობის” შესახებ.

რუსული “როსბალტი” საქართველოს პრეზიდენტის ა.შ.შ. – ში ვიზიტის შესახებ იუწყება და მიხეილ სააკაშვილს  ამერიკელებთან იარაღის ყიდვის შესახებ მოლაპარაკებებში ადანაშაულებს. გამოცემა იუწყება რომ ა.შ.შ. – ს შეუძლია საქართველო Patriot-3, Javelin და Hellfire-2 დანადგარებით მოამარაგოს. თუმცა სტატიის ბოლოს იმას ამბობს რომ საქართველოს სავარაუდოდ იაღარის ახალი პარტიის გარეშე დარჩება იმ მიზეზით რომ რუსეთს და ა.შ.შ.-ს შორის არსებული ახალი შეთანხმება, ასეთ პოლიტიკას არ ითვალისწინებს.

გაზეტა.რუ, “სოვეტსკი სპორტზე” დაყრდნობით ქართველი მეკარის ალექსანდრე ჩიხრაძის შესახებ იუწება, რომელიც “ჩერნომორეცს” შეკრებაზე შეუერთდა. “ჩერნომორაცამდე” ჩიხრაძე სოჩის “ჟემჩუჟინაში” გამოდიოდა.