Tag Archives: შიმშილი

ფოტო ესსე ქართულ ნეგატივზე

რამოდენიმე თვის წინ დასავლეთში მგზავრობის მიზნით თბილისში არსებულ ოკრიბას ავტო სადგურს მივაკითხე. ჩემი  ჩანთით ხელში გამოჩენა და მძღოლების შემოსევა ერთი იყო. მე მათვის პოტენციური კლიენტი ვიყავი, რომლის ხელიდან გაშვება და შესაბამისად ერთი ორი კაპიკის დაკარგვა, არავის სურდა.

როგორც იქნა, “სწორ” სამარშრუტო ტაქსში აღმოვჩდი და მის გასვლას ველოდებოდი, როდესაც კარები ახალგაზრდა ბიჭმა შემოაღო და ორცხობილები შემომაჩეჩა, “ოცდაათი თეთრი, ოცდაათი თეთრი,” მითხრა და ორცხობილები კიდევ უფრო ახლოს მომიწია. რამდენიმე კბილი შემორჩენოდა, სახე კი ლამისაა 70 წლის მოხუცივით დანაოჭებული ჰქონდა. დაახლოებით 25-27 წლის იქნებოდა, მაგრამ ამის მიუხედავად უკვე ბებერს ჰგავდა. მივხვდი, რომ მის მთავარ საზრუნავს დღითი-დღე საჭმლისთვის იმ მინიმალური თანხის შოვნა წარმოადგენდა, რომელიც შემდეგ დილამდე გაატანინებდა თავს, იმ დილამდე, რომელიც კვლავ საკვების ფულზე ფიქრით დაიწყებოდა.

სამწუხაროდ, დიდი ალბათობით შემიძლია ვივარაუდო, რომ მსგავს პირობებში საქართველოს ძალიან დიდი ნაწილი ცხოვრობს. ის ახალგაზრდა ბიჭი კი, ერთ-ერთია იმ მრავალ ადამიანს შორის, რომელსაც არა თუ მხოლოდ ოკრიბას ავტო სადგურზე, არამედ თბილისში არსებულ ძალიან ბევრ სხვა ტერიტორიაზეც შევხვდებით.  

დღეს ერთ-ერთი ასეთი ადგილის მონახულება და ფოტო სურათების გადაღება გადავწყვიტე.

Kolkheti

House

Icons

Game

Bin

Sleeping

ქართველი “ინწელექწუალები.” სერიიდან “გამგები გაიგებს”.

თუ ჩვენი შეგეშინდათ ან გაღიზიანდით ბოღმიანები და შურიანები დაგვიძახეთ. მოგეშვებათ.

ჩვენ,  იმიტომ რომ პირველი არ ვარ და არც უკანასკნელი ვინც ასეთ წერილს თუ პოსტს რომ გიძღვნით.

ჩვენ, იმიტომ რომ მოგვბეზრდა.

თქვენ “ინტელექტს” და საზოგადოების ინტერესებისთვის მებრძოლ ფარს ამოფარებულები უბრალო კონფორმისტები ხართ.

კონფორმიზმში არაფერი ცუდი არაა თუ ამ შემთხვევაში გულახდილები ხართ. მაგრამ  როდესაც თქვენ საკუთარ თავს საზოგადოების თუ ერისთვის მებრძოლ პიროვნებას ეძახით, რომელსაც საზღვარგარეთ წასვლა და იქ წარმატების მიღწევა არ სურს იმიტომ რომ სამშობლოს სჭირდება ნება გვიბოძეთ და თქვენ უბრალო “ფარისევლები” გიწოდოთ.

საზღვარგარეთ თქვენნაირები საშუალო სტატისტიკური მოქალაქეები არიან რომლებიც კარგი კინოს ყურებით და კარგი წიგნების კითხვით ტკბებიან. თქვენ კი საქართველოში პრივილიგირებულები ბრძანდებით, აქ “მეფობთ” და იმის მაგივრად რომ საზოგადოებისთვის რამე სასარგებლო გააკეთოთ შექმნილ პრივილეგიას საკუთარი ინტერესებისთვის იყენებთ.

პირადი ინტერესების ზოგიერთ მაგალითს არ დავასახელებ, მეშინია რამეფობი დამიძახონ, არადა ასეთი ნამდვილად არ ვარ. და “რამეფობია” ნამდვილად პრობლემას წარმოადგენს საქართველოში.

უბრალოდ როდესაც ქვეყანაში სიღარიბის ზღვარზე ასიათასობით ადამიანი ცხოვრობს და ათასობით ადამიანი პირდაპირი მნიშვნელობით შიმშილობს “რამეფოობის” პირველ პლანზე გადმოწევა და ქვეყნის მთავარ პრობლემად შერაცხვა ცოტა უადგილოდ მეჩვენება.

გულისამრევია თქვენი კასტური მენტალიტეტი. გულისამრევია თქვენს მიერ ირგვლივ ლოიალური თითო – ოროლა მსოფლიო მაშტაბის ინტელექტუალის სახელის მცოდნე ახალგაზრდა “ინწელექწუალების” შემოკრება და მათი გამოზრდა.

“კარგი ბიჭი ხარ, კარგი გოგო ხარ”, ეტყვით და თქვენი “გონებრივი სტომაქი” კმაყოფილებით და თვითსიყვარულით აღივსება.

ერთმა ნაცნობმა ერთხელ დაახლოებით შემდეგი შინაარსის რამე მითხრა, “საქმე ისაა რომ ძალიან უვიცი თაობა მოდის და ყველაზე ცუდი ისაა რომ პრივილიგირებულ მდგომარეობაში ხვდებიან და საკუთარი თავით ძალიან კმაყოფილები არიან.”

პიარის კურსს რომ გავდიოდი (ისე ამის მისახვედრად მაინცდამაინც პიარის კურსის გავლა არაა საჭირო), ერთ-ერთ ლექციაზე ის აგვიხსნეს თუ როგორ ხდება “ავტორიტეტებით მანიპულირება.” მაგალითად მავანს შეუძლია თქვას, “ჯორჯ ვაშინგტონმა თქვა…” და შემდეგ უკვე ეს სამწერტილი ნებისმიერი შინაარსით შეავსოს, თუნდაც იყოს ასეთ ტიპის წინადადება “ჯორჯ ვაშინგტონმა თქვა რომ ბერლინის კედლის დაშლა ჩრდილოეთ კორეაში კომუნიზმის დასამყარებლად აუცილებლობას წარმოადგენდა .”

ხსენებული წინადადებით რა თქმა უნდა თემის უტრირებას ვახდენ მაგრამ ჩვენს საყვარელ “ინწელექწუალ” ახალგაზრდებს დებატებისას თუ დააკვირდებით ხშირად თამაშის ანალოგიურ წესებს აღმოაჩენთ. ზოგჯერ ისეთ ავტორიტეტებს მოიშველიებენ არგუმენტაციისას რომ უვიცობის გამო და წაუკითხავობის გამო საკუთარი თავის გრცხვენიათ.

ასეთი ტიპის ფრაზები მიმართულია ხალხზე, მკითხველზე რომელიც მთქმელის სახით ავტორიტეტს ხედავს და დაბეჭდილ სიტყვის სისწორეში ეჭვი არ შეაქვს.

მაგრამ, საკმარისია ოდნავ მცოდნემ ფრაზის ავტორს წყარო და არგუმენტის ფაქტებით გამაგრება სთხოვოს რომ ის უგზო უკვლოდ ქრება (თუ განსაკუთრებით ნამუსიანი გამოდგა შეიძლება დროებით პირწიგნაკიც კი წაშალოს).

ზოგიერთი თქვენგანი მორალისტებს გვეძახის და გვეუბნება რომ მორალი არ არსებობს, მაგრამ თქვენ ყოველდღიური კლანური და კასტური ქმედებებით ახალ მორალს ქმნით. ქმნით იმდენად რამდენადაც პირველი მორალური კოდი საზოგადოებაში კლანური სისტემის (გაბატონებული კლასის)გამოჩენისთანავე შეიქმნა.

ჩვენ თქვენი ან თქვენნაირების მორალი არ მოგვწონს, არ მოგვწონს იმდენად რამდენადაც გვეუბნებით “რა დროს მარქსიაო,”არა იმიტომ რომ მარქსი მოგვწონს ან არ მოგვწონს, არამედ იმიტომ რომ მარქსამდე იყო შექსპირი, მური, მილტონი,ბეკონი, ვოლტერი, ალიგიერი, ჰომეროსი… ნუთუ “რა დროს …(აქ ჩასვით ნებისმიერი ჩამოთვლილთაგან)” ფრაზა მართლა ღირებულად მიგაჩნიათ? ეს იმ შემთხვევას მაგონებს ერთ-ერთ სკოლელმა რომ გაიგო ჩემზე ბიტლზს უსმენსო, “რა დროს ბიტლზიაო?”

… დაგვიძახეთ შურიანები და ბოღმიანები. მოგეშვებათ.

მშია – Feed me back

ერთ-ერთ ჩემს მეგობარს ტელე გადაცემა “რა? სად? როდისის?” 
რედაქციაში ტელე თამაშისთვის კითხვა გაუგზავნია. კითხვა არ დასმულა, მაგრამ ჩემს მეგობარს ეგ კი არ სწყენია, არამედ გაუკვირდა პასუხი რატომ არ მისწერეს თუნდაც იმ შემთხვევაში თუ მისი კითხვა ცუდი იყო.

ეს შემთხვევა თანამედროვე ქართულ რეალობაში გასაოცარ და უპრეცედენტო ამბავს ნამდვილად არ წარმოადგენს, ასეთი შემთხვევები ხშირია, მაგრამ ის რომ ადამიანები პასუხს ითხოვენ იმისთვის რაზეც იშრომეს უკვე კარგი და იმედის მომცემი ტენდენციაა.

პირადად მე ასეთი შემთხვევა ძალიან ბევრი მახსენდება. რამდენიმეჯერ კიდევ არ გახსნილი ჟურნალისთვის მთხოვეს დაწერა, რა თქმა უნდა მაშინ ირწმუნებოდნენ რომ ასეთი აუცილებლად გამოვიდოდა და თვეში ერთხელ მაინც გამოვიდოდა, მაგრამ ასეთ შემთხვევებში ყოველთვის იყო საჭირო “საპილოტო” ვერსიის გაკეთება. შესაბამისად იმ სტატიაში რომლის დაწერასაც მთხოვდნენ ანაზღაურებას არ მივიღებდი. მე როგორც პატიოსანი და შრომისმოყვარე დამწყები, მაგრამ მაინც ჟურნალისტი ყოველთვის ვთანხმდებოდი.  შედეგი – არავითარი ჟურნალი, გაფუჭებული ურთიერთობა რესპოდენტებთან და დაკარგული დრო. ამ ყველაფერს ვინ სჩივის, ყველაზე ცუდი ამ შემთხვევაში ის იყო რომ “დამკვეთები” უგზო უკვლოდ ქრებოდნენ და პასუხის ღირსადაც არ მთვლიდნენ.

შეიძლება ცუდი ჟურნალისტი ვარ, შეიძლება არაფრად ვარგა ჩემს მიერ მომზადებული სტატია, მაგრამ:

ადამიანო თუ პიარ ტექნოლოგიების არ გესმის, ელემენტარული კულტურის და განათლების ამბავია ორი წუთი დახარჯო და ადამიანს უპასუხო, თუნდაც მოკლე იყოს შენი კომენტარი და  თუნდაც მისი შინაარსი იყოს – ბოდიში, ამ ეტაპზე თქვენთან ვერ ვითანამშრომლებთ.

Feedback – ინგლისური სიტყვაა და პირდაპირი გაგებით “უკუკავშირს” ნიშნავს, თუმცა მას ასევე აკადემიურ წრეებში გამოიეყენებენ. მაგალითად იმ შემთხვევებში როდესაც სტუდენტი დავალებას შეასრულებს და მასწავლებელი მის ნამუშევარს კომენტარების სახით უბრუნებს.  “ფიდბექი” აძლევს საშუალებას ადამიანს პროფესიულად განვითარდეს და საკუთარ შეცდომებზე იმუშავოს.

ინტერნეტ სივრცეს რომ გადახედოთ და საჯაროდ გამოტანილი სტატიები რომ შეადაროთ საქართველოში და დასავლეთ ქვეყნებში მიხვდებით რომ “ფიდბექის” კულტურა საქართველოში არ არსებობს.  ეს კი დამღუპველია და მხოლოდ რეგრესის მომტანია. ადამიანს არ შეუძლია განვითარდეს მანამ სანამ მის ნამუშევრებს კრიტიკული რეაქცია არ მოყვება. ცუდი კრიტიკაც კი სჯობია კრიტიკის არ არსებობას. კრიტიკის არ არსებობა მხოლოდ და მხოლოდ ერთ მიზანს ემსახურება – ადამიანის ჩაძირვას. სამწუხაროდ საქართველოში პროგრესზე ბევრს არასწორი წარმოდგენა აქვს და ჰგონია რომ მისი ნიჰილისტური დამოკიდებულებით  სხვის ჩაძირიას ფონზე, მისი წარმატება პირდაპირპოპორციული იქნება.  სამწუხაროდ ასე საზოგადოების ზოგიერთი ისეთი წარმომადგენელიც იქცევა რომლისგანაც თითქოს ამას არ უნდა ელოდო. მეგობრებო – კონკურენცია ჯანსაღი ხერხია იმისთვის რომ საზოგადოებამ წარმატებას მიაღწიოს.

გასაგებია, რომ რთულია ყოველთვის აქტიური იყო და ყველაფერზე შენი რეაქცია გამოავლინო, მაგრამ ჩვენ ხომ ადამიანები ვართ, არსებები რომლებიც წესით და რიგით პასუხისმგებლობით უნდა ვიყოთ დაჯილდოვებული, ამიტომაც სიცოცხლის ბოლოს შემდეგი კითხვის დასმა საკუთარი თავისთვის ნამდვილად არავის მოუნდებოდა.

ხორციელი შიმშილიდან სულიერ კრიზისამდე

-ხალხნო, ათი წელია გეუბნებით ათ წელიწადში დენი გექნებათ –

პაროდია ე. შევარდნაძეზე

შეიძლება საკამათო რამე ვთქვა, მაგრამ სხვანაირად არ შეიძლება,
აუცილებლად უნდა გამოვთქვა ის რაც რამდენიმე დღის წინ გავიფიქრე, თითქოს რაღაც ახალი დავინახე და მივხვდი რამდენად ილუზორული იყო აქამდე არსებული ჩემი წარმოდგენა ქართულ რეალობაზე და ბედკრულ საქართველოზე.

რამდენიმე დღის წინ ერთ ჩემს მეგობარს სკაიპით ველაპარაკებოდი, ეს ადამიანი საქართველოში არ ცხოვრობს მაგრამ ამის მიუხედავად საკმაოდ დაინტერესებულია საქართველოთი და ზოგადად კავკასიით. საუბარი ომზე ჩამოვარდა, თურმე აქამდე მხოლოდ ის იცოდა რომ საქართველომ 2 წლის წინ გადაიტანა ომი, არაფერი სამოქალაქო თუ აფხაზეთის კონფლიქტზე. სასწრაფოდ დავიწყე ინტერნეტში მასალის მოძიება და მისთვის საქართველოს უახლოესი ისტორიის ახსნა.  ფოტო და ვიდეო მასალა ინტერნერნეთში ბლომად აღმოჩნდა, ლინკების მიწოდების პარალელურად სიტყვიერად ვუხსნიდი თუ რა ხდებოდა იმ პერიოდში.  წამიერად შევჩერდი და გავიფიქრე:

ღმერთო ჩემო, ეს ყველაფერი სულ რაღაც 15 წლის წინ ხდებოდა, 15 წლის წინ, ყველაფერი კარგად მახსოვს, უშუქობა, რიგში ბაბუაჩემის და მშობლების დგომები, კარაქის მონატრება, “კეროსინკასთან” გათბობა, მამაჩემის მიერ გაზის უქონლობაში საჭმლის მომზადებაში “კიპიაწილნიკის” აქამდე უცნობი ტექნიკური ხერხის გამოყენება და ა.შ. ყოველივე ამის შემდეგ დღეს მართლაც რომ კარგად ვართ.

დიახ, ეს ყველაფერი 15 წლის წინ იყო, მაშინ უკვე საკმაოდ დიდი ვიყავი იმისთვის რომ 15 წლის შემდეგ მეხსიერებაში ეს ყველაფერი დამრჩენილიყო. სიტყვის პირდაპირი მნიშვნელობით მოსახლეობის უმეტესობა მაშინ შიმშილობდა, ცხოველს ჰგავდა და ერთადერთი ყოველდღიური საფიქრალი საკვების და კეროსინკისთვის “საავიაციო” ნავთის პოვნა იყო. სამოქალაქო  მანქანით ქალაქში გასვლა ბენზინის უქონლობის თუ არა, მოთარეშე ბანდიტების გამო წარმოუდგენელი იყო.

ბედნიერია ის თაობა რომელიც 90-იანებში დაიბადა და ეს ყველაფერი ნაკლებად ახსოვს, ბედნიერია იმიტომაც რომ 2008 წელს ომი მისთვის მხოლოდ 4 დღიანი, ხანმოკლე ომი და არა “ბავშვობის” მოგონებების ამოტივტივების მოვლენა იყო. უბედურია უფროსი თაობა რომელიც 90-იან დასაწყისში ახალგაზრდობის საუკეთესო წლები აბსურდულ, არაადამიანურ ყოფას შესწირა.

მას შემდეგ 15 წელი გავიდა, ზოგმა შეიძლება ითქვას რომ 15 წელი დიდი პერიოდია და ჩვენს სახელმფწიფოს მნიშვნელოვანი წინსვლა უნდა გაეკეთებინა. მაგრამ რა არის 15 წელი ისტორიისთვის? არც არაფერი. 15 წელი ასეთი ტრავმის გადატანის შემდეგ მართლაც არაფერია. ამიტომაც ვაცხადებ, რომ დღეს კიდევ კარგად ვართ და ამას გააზრებულად ვამბობ. მსოფლიო ისტორიის ყველაზე თვალსაჩინო წარმომადგენლების ანალოგიურ ადამიანებს რომ ამართვინო დღეს საქართველო მაინც ამ ეტაპზე “არაფერი გვეშველება” და ამ რიტორიკულ კითხვას კვლავ რიტორიკულად დატოვებს.

დღეს აღარ ვშიმშილობთ, დღეს შუქი გვაქვს, დღეს პრეზიდენტის საამაყო პოლიცია ერთადერთი არაკომპირებული სამართალდამცავი ორგანოა ყოფილი საბჭოთა კავშირის მაშტაბით (ბალტიის პირეთს თუ არ ჩავთვლით).  სახელმწიფო თითქოს სახელმწიფოს ემსგავსება (???). მაგრამ რა ხდება დღეს? აი, რა ხდება:

დღეს სულიერად, ინტელექტუალურად ვშიმშილობთ, მაგრამ 90-იანებისგან განსხვავებით არც კი ვცდილობ საკვების პოვნას, თითქოს ჩვენი მუცლების გამოვსება საკმარისია, დანარჩენი ყველაფერი მეორეხარისხოვანია.


საქართველოში პრაქტიკულად არ არსებობს საზოგადოება, საზოგადოება რომელსაც საკუთარი აზრი გააჩნია, ოპოზიციას და დივიდენტების საშოვნად გასულ ჯგუფებს არ ვგულისხმობ. არ არსებობს საზოგადოება, ნებისმიერი სახელმწიფოსთვის აუცილებელი ატრიბუტი რომელსაც შეუძლია ქვეყნის ოდნავ მაინც გამოფხიზლება. შეიმჩნევა პატარ პატარა ინტელექტუალური ჯგუფები რომლებიც იმდენად მწირ მოვლენას წარმოადგენენ რომ უფრო მარგინალებს გვანან ვიდრე რეალურ ძალას.

მართალია თავის დროზე შიმშილმა ვერ დაგვხოცა მაგრამ დღევანდელი ინტელექტუალური დეფიციტი ბევრად უფრო დიდი საფრთხეს წარმოადგენს.

სოციოლოგიური გამოკლევების ჩატარება აუცილებელია არაა იმის გასაგებად თუ რითი ინტერესდება დღევანდელი ახალგაზრდობა, ახალგაზრდობას თავი რომ დავანებოთ მეტ ნაკლებად პრესტიჟულ (“საქმიან” თუ გნებავთ) დაწესებულებში შეიარეთ და გადახედეთ რითი არის დაკავებული სამუშაო დროს მომუშავე პერსონალი. ვიქტორიას სეკრეტის საიტებზე მქექავ გოგჩოებს თუ აღმოაჩენთ, ესეიგი გაგიმართლათ, მეტ ნაკლებად ინტელექტუალურ ადამიანთან მოგიწიათ შეხება. თითქოს არაფერი გვაინტერესებს და საკუთარ საქმესაც ხელფასიდან ხელფასამდე (ეს თუ დაგვიანებულად მაინც თუ გვაქვს კარგია) ვაკეთებთ და საერთოდ არ გვიყვარს, თითქოს მთელი ენერგია ახლო წარსულში ხორციელ პრობლემებზე ფიქრს შევალიეთ.

ეს წერილი ასე უაზროდ, ყოველგვარი დასასრულის და შეკვრის გარეშე დამთავრდება, რა ვქნა, როგორც ჩანს მეც მშია!